Nieuwe digitale koers in onderwijs: gezamenlijke ICT en focus op leerkansen

Met het Digiplan wil Vlaams minister van Onderwijs Zuhal Demir het gebruik van digitale leermiddelen in scholen heroriënteren. Centraal staat de onderwijskwaliteit, niet het aantal laptops per leerling.

Collectieve ICT boven individuele toestellen

In het basisonderwijs komt er geen laptop meer per kind. In plaats daarvan voorziet het Digiplan in gemeenschappelijke ICT-infrastructuur zoals computerklassen, laptopkarren of uitleendiensten. Ook voor de eerste graad van het secundair onderwijs gelden deze principes. Vanaf het derde middelbaar mogen scholen zelf beslissen of ze overstappen op individuele toestellen, bijvoorbeeld voor technische of wetenschappelijke studierichtingen.

Volgens Demir moet digitalisering ondersteunend zijn, en geen doel op zich. Ze verwijst naar internationale studies die wijzen op een negatieve impact van overmatig schermgebruik op leerprestaties en welzijn van leerlingen. Tegelijk benadrukt ze het belang van wetenschappelijk onderbouwde keuzes, zoals het stimuleren van notities met pen en papier, dat het geheugen actiever zou aanspreken.

Elke school moet een ICT-beleid uitwerken om in aanmerking te komen voor financiering. Dat beleid moet naast pedagogische keuzes ook inzetten op duurzaamheid, zoals langere onderhoudscontracten en recycleerbare toestellen. De overheid wil ook prijstransparantie afdwingen via referentieprijzen. Ouders die vinden dat hun school te veel aanrekent, kunnen voortaan een klacht indienen bij de onderwijsadministratie.

Investering in infrastructuur en ondersteuning voor leraren

Het Digiplan voorziet 325 miljoen euro over vijf jaar. Daarvan gaat 120 miljoen naar laptops en opleidingen voor leraren. Zij krijgen onder andere ondersteuning in digitale geletterdheid, cyberveiligheid en mediawijsheid. De overige middelen – 60 miljoen voor het basisonderwijs en 100 miljoen voor het secundair – zijn bestemd voor de ICT-infrastructuur van scholen.

Scholen moeten de aangeschafte middelen ook buiten de lesuren beschikbaar stellen voor leerlingen. Voor ouders geldt dat de digitalisering geen extra financiële last mag vormen. Evaluaties moeten jaarlijks nagaan of de middelen doelgericht zijn ingezet en betaalbaar blijven voor gezinnen.

Met dit plan maakt de Vlaamse overheid een duidelijke keuze voor een sobere, doelgerichte digitalisering van het onderwijs, waarbij de rol van technologie in functie staat van leren en onderwijskwaliteit.