Vier op tien docenten in hoger onderwijs kreeg al te maken met AI-fraude

- Jens Jonkers

AI is niet meer weg te denken uit het hoger onderwijs, stelt Acco vast in zijn jaarlijkse barometer. Negen op de tien studenten gebruikt AI als hulpmiddel voor het studeren, terwijl docenten te maken krijgen met AI-fraude.

Het ingangsexamen geneeskunde veroorzaakte in augustus een nationale rel nadat enkele studenten betrapt werden op het onrechtmatig gebruik van AI-hulpmiddelen. Er dreigt zelfs nog een juridisch staartje aan te komen.

Toch is het niet het eerste, en wellicht niet het laatste, voorval van ‘AI-fraude’  in het hoger onderwijs. Aan de start van het nieuwe academiejaar publiceert Acco zijn jaarlijkse onderwijsbarometer, die aantoont dat AI niet meer weg te denken is uit het leven van studenten én docenten.

Steeds meer studenten gebruiken artificiële intelligentie bij het studeren, blijkt uit de rondvraag van Acco bij een duizendtal studenten uit het hogere onderwijs. 90 procent van de studenten zet AI-tools in tijdens het leren, twee jaar geleden was dat nog maar de helft. Vooral ChatGPT is populair voor het opzoeken van informatie, brainstormen en (her)schrijven van teksten.

Docenten zijn minder enthousiast

De 300 bevraagde docenten kijken anders naar het toenemende AI-gebruik door studenten. 48 procent van de docenten vreest dat studenten essentiële vaardigheden verliezen, iets wat het merendeel van studenten ook zelf toegeeft. Toch laat 80 procent van de lesgevers AI-gebruik toe, meestal onder voorwaarden.

Professor Martin Valcke (UGent) benadrukt dat AI het leerproces kan afvlakken. “Je hersenen zijn minder actief bij het gebruik van AI-tools om te schrijven. Dat kan ertoe leiden dat je minder kritisch nadenkt over fouten of misvattingen.”

Het AI-gebruik wordt vooral problematisch wanneer studenten ChatGPT zonder toestemming meenemen naar hun examen. Vier op de tien docenten werden al geconfronteerd met AI-fraude. Docenten moeten daar zelf de regels voor bepalen. Zowel studenten als docenten zijn vragende partij voor duidelijke, uniforme richtlijnen, om situaties zoals bij het ingangsexamen geneeskunde te vermijden.

Papier blijft geliefd

Ondanks de toename van digitale studeer- en hulpmiddelen, blijft de ouderwetse papieren cursus populair onder studenten. Die boodschap geeft Acco als aanbieder van blended studiemateriaal graag mee. Meer dan de helft van de studenten kiest bewust voor een papieren cursus of handboek, terwijl zes op de tien digitaal lesmateriaal nog steeds afdrukt. Sommige studenten besteden meer dan honderd euro per semester aan die papieren afdrukken.