Katholiek Onderwijs Vlaanderen scherpt leermiddelen aan in samenwerking met uitgeverijen

Katholiek Onderwijs Vlaanderen heeft samen met uitgeverijen het lesmateriaal voor de derde graad secundair onderwijs doorgelicht en bijgestuurd. Het doel is om de leerplandoelen beter te ondersteunen en scholen te helpen bij weloverwogen keuzes van lesmateriaal.

Screening van handboeken in derde graad

De netwerkorganisatie voerde vorig schooljaar een kwaliteitscontrole uit op papieren en digitale handboeken voor het vijfde middelbaar. De pedagogische begeleiding onderzocht of het materiaal voldoende aansloot bij de leerplandoelen. Uitgeverijen als Die Keure, Lernova, Pelckmans, Plantyn en Van In ontvingen gerichte feedback en pasten hun handboeken aan.

In december 2024 volgde een tweede screening, deze keer voor het vijfde én zesde middelbaar. De scholen van Katholiek Onderwijs Vlaanderen ontvingen intussen de resultaten. De bijgestuurde leermiddelen bieden volgens de organisatie meer duidelijkheid voor leerkrachten over de invulling van de leerplandoelen en bieden meer houvast bij het selecteren van geschikte werkvormen.

Voorbeelden uit de screenings tonen aan dat het materiaal op verschillende vlakken werd aangescherpt. Zo kregen Franse teksten in sommige handboeken meer complexiteit op het vlak van zinsbouw en woordenschat. Ook leerdoelen die eerder onderbelicht waren, zoals het bepalen van hoofdgedachten, zijn nu explicieter aanwezig. In handboeken sociale wetenschappen is er nu meer aandacht voor sociaalpsychologische theorieën en de analyse van groepsprocessen.

Ondersteuning via kijkwijzers

Naast de kwaliteitscontrole werkt Katholiek Onderwijs Vlaanderen ook aan extra ondersteuning via kijkwijzers. Deze helpen leerkrachten en schoolteams om kritisch en bewust om te gaan met het aanbod aan leermiddelen. De kijkwijzers bevatten selectiecriteria zoals inhoudelijke correctheid, didactische aanpak en evaluatiemogelijkheden.

Er bestaan aparte versies voor directies en beleidsteams, en voor vakgroepen. Die moeten scholen helpen om materiaal te kiezen dat past bij hun pedagogisch project en bij de specifieke noden van hun leerlingen. De inzet op dergelijke instrumenten krijgt meer aandacht door de curriculumvernieuwing en de toename aan digitale leermiddelen.

Volgens GEWU, de sectororganisatie van educatieve uitgeverijen, toont het initiatief aan dat er ruimte is voor samenwerking tussen onderwijsverstrekkers en uitgevers. Door beter af te stemmen op leerplannen en minimumdoelen willen zij bijdragen aan de onderwijskwaliteit in Vlaanderen.

Katholiek Onderwijs Vlaanderen kiest opnieuw voor Apple-leverancier Econocom

Econocom mag de komende vier jaar Apple-hardware leveren aan scholen binnen het katholiek onderwijsnet. De raamovereenkomst heeft een geschatte waarde van 30 miljoen euro.

De aankoopcentrale van Katholiek Onderwijs Vlaanderen heeft de nieuwe raamovereenkomst voor de huur en aankoop van Apple-toestellen gegund aan Econocom. Het contract loopt van 2025 tot 2029 en omvat iPads en MacBooks voor zowel scholen als leerlingen of hun ouders. Via het online portaal van Econocom kunnen de 2.400 aangesloten instellingen aankopen of huurovereenkomsten afsluiten onder voordelige voorwaarden.

De gunning maakt deel uit van het bredere Digisprong 2.0-plan, waarmee het onderwijsnet zich voorbereidt op een verdere digitalisering. Scholen kunnen via DOKO, de aankoopcentrale van het netwerk, ICT-materiaal huren. Ouders zullen vanaf het schooljaar 2025-2026 toestellen voor hun kinderen kunnen aankopen of huren via de school. Door centraal aan te kopen vermijden scholen individuele aanbestedingen en krijgen ze scherpere tarieven.

Focus op duurzaamheid en levensduur

Duurzaamheid speelde een belangrijke rol in de aanbesteding. Econocom engageert zich om gehuurde toestellen na afloop van het contract terug te nemen, eventueel refurbished te verkopen of te recycleren. Volgens Econocom wordt momenteel al 94 procent van hun teruggenomen ICT-materiaal opnieuw ingezet.

Een analyse van de eerste Digisprong toont aan dat veel laptops het einde van hun levensduur niet haalden, wat zowel financiële als ecologische vragen oproept. Chantal De Vrieze, Managing Director van Econocom Belux, wijst erop dat goedkope toestellen vaak sneller stuk gaan, waardoor de totale kost hoger ligt dan voorzien.

Apple-toestellen, die volgens Econocom gemiddeld een langere levensduur hebben, zouden scholen in dat opzicht beter dienen.

Aanvullende diensten voor scholen en ouders

De raamovereenkomst voorziet ook in bijkomende diensten, zoals vier jaar garantie, dekking tegen schade en diefstal en gratis ophaling. Econocom biedt een speciaal platform voor scholen en ouders, waarop bestellingen kunnen worden geplaatst en ondersteuning beschikbaar is.

Met dit contract speelt Katholiek Onderwijs Vlaanderen in op de vraag van scholen naar een centraal raamcontract voor Apple-producten. Het onderwijsnet verwacht dat een aanzienlijk deel van zijn instellingen gebruik zal maken van het aanbod.

Google breidt NotebookLM uit naar meer landen en voegt nieuwe functies toe

Google maakt de AI-toepassing NotebookLM wereldwijd beschikbaar in meer dan 200 landen, waaronder België en Nederland. Tegelijkertijd krijgt de tool verschillende nieuwe functies.

NotebookLM is een AI-tool die gebruikers helpt om documenten beter te begrijpen. De tool gebruikt generatieve AI om gepersonaliseerde samenvattingen, verduidelijkingen en verbanden te bieden tussen documenten die een gebruiker zelf uploadt. Google noemt deze benadering ‘source-grounded AI’, waarbij de AI enkel antwoorden geeft op basis van de geüploade documenten. Dit moet de betrouwbaarheid van de gegenereerde antwoorden verhogen.

Voorheen was NotebookLM enkel beschikbaar in de Verenigde Staten. Met de uitbreiding naar meer dan 200 landen, waaronder België en Nederland, is de toepassing voortaan wereldwijd toegankelijk. Gebruikers kunnen documenten uploaden in verschillende formaten zoals Google Docs, PDF’s en tekstbestanden. Nieuw is dat nu ook informatie van Google Presentaties en websites verwerkt kan worden.

Nieuwe functies moeten bruikbaarheid verhogen

Google voegt ook een aantal functies toe aan NotebookLM. Zo kunnen gebruikers nu automatisch samenvattingen genereren, inclusief een overzicht van hoofdthema’s, belangrijke vragen en een tijdlijn. Daarnaast is het mogelijk om meerdere documenten te groeperen in zogenaamde ‘notebooks’, wat het overzicht moet verbeteren bij complexe projecten of grote hoeveelheden data.

De AI in NotebookLM is gebaseerd op Gemini 1.5 Pro, een van Google’s meest recente taalmodellen. Volgens Google kan deze versie langere documenten verwerken en verbanden leggen over verschillende bestanden heen. Hierdoor moet NotebookLM beter geschikt zijn voor wie werkt met uitgebreide datasets of complexe onderwerpen.

NotebookLM blijft voorlopig een experimenteel product binnen Google Labs. De tool is enkel beschikbaar in het Engels.

Microsoft 365 Copilot helpt onderwijspersoneel administratieve taken te vereenvoudigen

Microsoft breidt de inzet van Microsoft 365 Copilot uit naar het onderwijs om administratieve werklast te verlichten. De AI-assistent wordt geïntegreerd in veelgebruikte Microsoft-applicaties zoals Word, Excel, Outlook en Teams.

Microsoft benadrukt in een blogpost hoe Copilot administratieve processen kan versnellen. De AI-tool helpt onder meer bij het opstellen van e-mails, het analyseren van data in Excel en het structureren van vergadernotities in Teams. Leraren kunnen met Copilot sneller lesmateriaal maken of bestaande documenten samenvatten. In Outlook stelt de assistent automatisch antwoorden voor of plant hij vergaderingen in.

Daarnaast ondersteunt Copilot bij het opstellen van gepersonaliseerde feedback voor studenten. De AI kan informatie uit bestaande documenten halen en herschrijven in een aangepaste stijl. Dat verlaagt de drempel om consistente communicatie te voeren met ouders, leerlingen en collega’s.

Beheerders en IT-teams profiteren mee

Ook schooladministraties en IT-teams kunnen Copilot inzetten om taken efficiënter uit te voeren. Denk aan het automatiseren van rapportages, het plannen van werkschema’s of het structureren van beleidsdocumenten. Microsoft wijst op de integratie van Copilot in SharePoint en OneNote als extra troeven om samenwerking te verbeteren.

Microsoft werkt samen met onderwijsinstellingen om feedback te verzamelen over het gebruik van Copilot. Op basis daarvan wordt de tool verder geoptimaliseerd voor het klaslokaal. Volgens het bedrijf blijft veiligheid en privacy van data een prioriteit. Gegevens blijven binnen de Microsoft-omgeving en worden niet gebruikt om de AI verder te trainen.

Met deze uitbreiding zet Microsoft verder in op de adoptie van AI binnen het onderwijs. Copilot wordt aangeboden als onderdeel van Microsoft 365-licenties voor onderwijsinstellingen.

Europa onderzoekt fouten bij aankoop Vlaamse schoollaptops

De Europese Commissie onderzoekt mogelijke fouten bij de aankoop van laptops en tablets door Vlaamse scholen binnen het Digisprong-programma. Vlaanderen staat onder verhoogd toezicht en scholen kunnen subsidies moeten terugbetalen als blijkt dat ze de aanbestedingsregels niet correct hebben gevolgd.

Onderzoek naar aanbestedingsprocedures

De Europese Commissie startte in januari een onderzoek naar Digisprong, het programma waarmee Vlaamse scholen laptops en tablets aankochten. De Commissie vermoedt dat verschillende scholen de wet op overheidsopdrachten niet correct hebben nageleefd. Vooral scholen uit het katholieke net zouden buiten het raamcontract van Katholiek Onderwijs Vlaanderen met Signpost aankopen hebben gedaan. Die ICT-groep sloot in 2023 een deal van 220 miljoen euro voor de levering van 450.000 laptops.

Door het verhoogde toezicht moest Vlaanderen alle scholen vragen hun aankoopfacturen voor te leggen. Als blijkt dat de regels niet gevolgd werden – bijvoorbeeld omdat er geen offerteaanvragen bij meerdere leveranciers waren – kunnen scholen hun subsidies verliezen. Het zou daarbij om bedragen van duizenden euro’s per school gaan. Pieter-Jan Crombez, woordvoerder van het katholiek onderwijs, geeft aan dat scholen zich mogelijk kunnen beroepen op overmacht en hoogdringendheid tijdens de coronaperiode.

Politieke discussie over de toekomst van Digisprong

Het Digisprong-programma werd gelanceerd door voormalig Vlaams minister van Onderwijs Ben Weyts (N-VA) en gefinancierd met middelen uit het Europese relancefonds. Huidig minister van Onderwijs Zuhal Demir (N-VA) staat kritisch tegenover het programma en wil het terugschroeven. Ze wacht op een evaluatie over de leerwinsten van de investeringen, maar wijst erop dat digitalisering ook uitdagingen met zich meebrengt. Onderzoek van het Rekenhof toont aan dat leerkrachten onvoldoende digitale vaardigheden hebben en dat bijscholing te laat kwam.

De minister stelt voor om in de toekomst digitale leermiddelen alleen nog aan te kopen voor specifieke doelgroepen, zoals leerkrachten, kansarme leerlingen, ICT-klassen en oudere leerlingen. In kleuterscholen en lagere scholen ziet ze minder nood aan laptops.

Ondertussen vrezen scholen en technologiebedrijven voor de financiële gevolgen. Volgens Thomas Van Cauwenberghe van Edtech Station geeft 94 procent van de bevraagde secundaire scholen aan dat ze hun digitale beleid willen voortzetten, ook als subsidies wegvallen. In dat geval zouden ouders moeten opdraaien voor de kosten. Signpost-CEO Arne Vandendriessche vraagt de Vlaamse regering om snel duidelijkheid, omdat scholen onzeker zijn over hun toekomstige aankopen. Minister Demir wil tegen Pasen een beslissing nemen over het verdere gebruik van de beschikbare 400 miljoen euro.

Spotit en Shield vzw bundelen krachten om cyberveiligheid in het onderwijs te versterken

Spotit en Shield vzw slaan de handen in elkaar om te werken aan een betere cyberveiligheid van het onderwijs en de zorg.

Ziekenhuizen, hogescholen en universiteiten kunnen voortaan rekenen op de Belgische cybersecurityspecialist Spotit om zich beter te beschermen tegen cyberaanvallen. Shield vzw, een samenwerkingsverband dat instellingen in de gezondheidszorg en het hoger onderwijs ondersteunt op vlak van cybersecurity, selecteerde Spotit als nieuwe partner binnen zijn NextGen/Network firewall-aanbesteding.

Cyberdreiging in zorg en onderwijs

Cyberaanvallen op ziekenhuizen en onderwijsinstellingen nemen toe. In 2023 meldden Europese lidstaten 309 grote cyberincidenten in de gezondheidssector, het hoogste aantal binnen kritieke sectoren. De toename van digitale patiëntendossiers en geconnecteerde medische systemen vergroot het risico op datalekken en cybercriminaliteit. Dergelijke aanvallen kunnen niet alleen de werking van instellingen verstoren, maar ook de veiligheid van patiënten en studenten in gevaar brengen.

Instellingen in de zorg- en onderwijssector hebben vaak onvoldoende middelen en personeel om zich adequaat te wapenen tegen cyberdreigingen. Shield vzw wil dit probleem aanpakken door expertise en middelen te bundelen en een efficiënte verdedigingsstrategie aan te bieden. Als partner zal Spotit de 48 leden van Shield vzw ondersteunen bij het opzetten en beheren van het volledige Cisco Security-portfolio. Dit omvat onder andere firewall-oplossingen en andere beveiligingstechnologieën om netwerken, patiëntgegevens en medische systemen beter te beschermen.

Technische inhoud van het aanbod

Spotit werd via een aanbestedingsprocedure geselecteerd voor de Cisco firewall-oplossingen. Dit betekent dat de leden van Shield vzw voortaan toegang krijgen tot:

• Een schaalbare NextGen firewall-oplossing voor netwerken, datacenters en cloudomgevingen.
• Beveiligingsfuncties, waaronder dreigingsdetectie en -preventie.
• SD-WAN- en datacenter-segmentatieoplossingen.
• Ondersteuning en onderhoud via een dienstenaanbod, van basisdiensten tot volledige ontzorging.

Cisco’s firewalltechnologie biedt mogelijkheden zoals intrusion prevention, AI-gebaseerde detectie en zero trust-microsegmentatie. De Encrypted Visibility Engine (EVE) laat toe om bedreigingen te detecteren zonder versleuteld verkeer te hoeven ontcijferen.

Volgens Spotit moet de samenwerking bijdragen aan een hogere cybermaturiteit binnen de zorg- en onderwijssector. Dankzij het raamcontract wordt een financieel aanbod voorzien, wat de toegang tot geavanceerde beveiligingsoplossingen vergemakkelijkt.

YouTube breidt bescherming voor tieners uit

YouTube introduceert nieuwe maatregelen om het welzijn van tieners op het platform te beschermen. De updates richten zich op het beperken van herhaaldelijke blootstelling aan potentieel schadelijke content en het bevorderen van een gezonder kijkgedrag.

YouTube past al beperkingen toe op bepaalde soorten video’s die, wanneer ze herhaaldelijk worden bekeken, een negatieve invloed kunnen hebben op tieners. Dit betrof eerder content over sociale agressie en onrealistische lichaamsbeelden. De nieuwe update breidt deze beperkingen uit naar extra categorieën, waaronder:

• Misleidend financieel advies: Video’s met ‘snel rijk worden’-schema’s of promoties van financiële producten die jongeren kunnen misleiden.
• Negatief gedrag en delinquentie: Content die liegen, spieken of storende openbare grappen normaliseert.
• Pestgedrag en vernedering: Video’s waarin tieners anderen belachelijk maken of kwetsende interacties aangaan in de publieke ruimte.

Deze beperkingen zijn wereldwijd van toepassing en zijn ontwikkeld in samenwerking met de YouTube Youth and Family Advisory Committee, een groep experts op het gebied van jeugdontwikkeling, digitale media en geestelijke gezondheid.

Meer controle over kijktijd

Om een gezonder kijkgedrag te stimuleren, maakt YouTube de Bedtijd- en Pauze-herinneringen prominenter. Deze meldingen verschijnen voortaan als een volledig schermoverlay bij zowel Shorts als lange video’s en staan standaard ingeschakeld voor gebruikers onder de 18 jaar.

• Pauze-herinneringen: Standaard ingesteld op elke 60 minuten, met de optie om de frequentie aan te passen.
• Bedtijd-herinneringen: Nu standaard actief tussen 22:00 en 06:00 uur. Een extra melding waarschuwt de gebruiker 30 minuten voor bedtijd.

Uitbreiding van ouderlijk toezicht

Daarnaast breidt YouTube de Supervised Experience uit, waarmee ouders beter inzicht krijgen in het kijkgedrag van hun tieners. Ouders kunnen via het YouTube Family Center accounts koppelen en meldingen ontvangen over video-uploads, reacties en abonnementen. Dit is een aanvulling op het bestaande toezicht voor jongere kinderen.

Deze nieuwe maatregelen bouwen voort op bestaande initiatieven, zoals YouTube Kids en eerdere veiligheids- en welzijnsmaatregelen. YouTube benadrukt dat het platform blijft investeren in tools en beleid om de online ervaring van tieners zo veilig mogelijk te maken.

Sett viert vijfde verjaardag met awards

De onderwijsbeurs Sett vierde haar vijfde verjaardag in de Mechelse Nekkerhal. Meer dan 130 standhouders en 100 sprekers namen deel aan het evenement.

Naast een blik op de toekomst werd ook teruggekeken op de voorbije jaren. Tijdens de beurs werden de jaarlijkse Sett Awards uitgereikt aan personen en instellingen die bijdragen aan de verbetering van het onderwijs.

Onderwijsuitdagingen en samenwerking

Tijdens de beurs kwamen verschillende uitdagingen binnen het onderwijs aan bod, zoals het lerarentekort, de opkomst van AI en de verdere digitalisering van het onderwijs. Sett wil scholen, leerkrachten en onderwijsexperts samenbrengen om oplossingen en ervaringen te delen. “Leerkrachten en scholen krijgen steeds meer verantwoordelijkheden zonder dat de middelen altijd volgen,” zegt Katinka Vandevelde, eventmanager van Sett. “We willen hen de nodige ondersteuning en inspiratie bieden.”

Winnaars van de Sett Awards

Op de eerste beursdag werden de Sett Awards uitgereikt aan personen en instellingen die zich onderscheiden in het onderwijs.

• EdTech Award: Automatus won de publieksprijs met een app die rekenvaardigheden op een speelse manier automatiseert. De juryprijs ging naar Gynzy, een aanbieder van digitale bordsoftware en een leerlingvolgsysteem.
• Digitaal Leren Award: Natalie Provost van Odisee werd bekroond voor haar project ‘AI voor Studenten’, dat technologie toegankelijk maakt voor leerlingen en studenten.
• Transformatie Award: Het VTI uit Zeebrugge ontving deze prijs voor haar innovatieve onderwijsmethode met graadklassen, wat het aantal zittenblijvers sterk verminderde.
• Inspiratie Award: Els Tanghe van de educatieve masteropleiding van de Universiteit Antwerpen werd erkend voor haar inspanningen voor de ontwikkeling en het delen (via KlasCement) van digitale leermiddelen, die door duizenden leerkrachten worden gebruikt.

Sett 2026 zal plaatsvinden op 25 en 26 februari in Mechelen.

Sett 2025: Wordt er stilaan een ‘AI-kloof’ zichtbaar?

Sommige scholen implementeren AI-tools bij de vleet, terwijl anderen de kat uit de boom kijken. AI en digitalisering staan centraal op Sett Vlaanderen, maar waar staan de inspanningen in het veld?

Sett, de grootste onderwijsbeurs van Vlaanderen, strijkt dezer dagen opnieuw neer in de Mechelse Nekkerhal. AI zoemt er rond als het buzzword van de dag: technologie-integrators bieden hun automatiserende oplossingen aan, onderwijsnetten sensibiliseren, transformatiecoaches coachen en overheidscentra waarschuwen voor ethische implicaties.

Tussen de inspiratiesessies en kennismakingsgesprekken door worden stilaan de contouren duidelijk van het Vlaamse onderwijs: eentje op twee snelheden. Sommige scholen nestelen zich aan de kop van het pak en digitaliseren tegen de sterren op, terwijl anderen een eerder afwachtende houding aannemen en het op zich laten afkomen. We spraken met enkele aanwezige stemmen in het debat, die ook aanwezig zijn op Sett.

Technologie voor een gelijk speelveld

Jeff Groffen is directeur van de Stedelijke Basisschool De Werelreiziger in Antwerpen. Zij spitsen zich al enkele jaren toe op een verregaande digitalisering van zowel de lesaanpak als de omkadering. “Onze leerlingen beschikken allemaal over een specifieke achtergrond. Daardoor ontstaan er soms enorme verschillen in de onderlinge niveaus die voor een traditionele klas moeilijk te overbruggen zijn”, vertelt hij.

“Voor lezen bijvoorbeeld: dat testen we twee keer per jaar, waarna we hun niveau bepalen en hen aan het werk zetten met onze begeleidende leesapp. We merken dat ze met behulp van AI-feedback vaak enorme winsten boeken, zonder dat ze constante begeleiding nodig hebben van een leerkracht. Vroeger moesten we onze lat lager leggen om iedereen mee te hebben, vandaag kunnen we iedereen naar onze lat laten toewerken.”

Interne incubator

De Wereldreiziger werkt voor zijn digitalisering met een team van ‘educatie-experts’. Groffen: “We geven hen de vrije ruimte om te experimenteren met alle tools die ze maar kunnen vinden, een incubator als het ware. Stoten ze op iets dat een meerwaarde kan zijn voor onze school, dan gieten we dat in kwaliteitskaarten en implementeren we het breed.”

Alle leerkrachten bij Groffen moeten minstens een score ‘B’ halen op elk domein van de Digisnap. “Iedereen moet op gebruikersniveau zitten”, vertelt hij. “Op dat niveau krijgen we ook ondersteuning vanuit het Stedelijk Onderwijs (SO), maar daar zitten we ruimschoots voorbij.” Het resultaat is dat Groffen en zijn team regelmatig worden ingeschakeld om workshops te geven aan collega’s uit het SO om hun kennis en ervaring te delen. Een bijkomend resultaat is dat ze hun doorgedreven innovatie moeten bekostigen met de middelen die ze al hebben. “En dat betekent keuzes maken.”

Twijfel rond de Digisprong

Om te bepalen waar scholen hun beperkte middelen aan uitgeven, is beleid en ondersteuning noodzakelijk. “Maar als we zien dat de minister van Onderwijs, Zuhal Demir, zelfs de middelen van de Digisprong in twijfel trekt, wordt het nog moeilijker voor scholen om te bepalen waar ze eerst moeten digitaliseren”, zegt Kathleen Rymen, Projectleider Digitale Transformatie bij het Katholiek Onderwijs Vlaanderen.

Krijgen we dan een onderwijs op twee snelheden, de haves en de havenots? “Daar moet ik helaas ‘ja’ op antwoorden, ook al is dat niet oke. We zien vandaag nog te veel scholen waar zelfs het basis-ICT-beleid nog niet op orde is. Daarom richten we ons vanuit het KO momenteel voornamelijk op beleid: enerzijds van scholen en anderzijds van de overheid.”

Komt daarbij de invoegetreding van de EU AI Act. Rymen: “Die stelt dat we eerst leerkrachten moeten informeren vooraleer we leerlingen aan het werk zetten met AI-tools – wat volgens deze regulering trouwens momenteel niet mag onder de achttien jaar. Het is goed dat er al koplopers zijn die verder staan, maar zij moeten nu hun kennis gaan delen met anderen. En scholen die achterblijven mogen absoluut geen schrik hebben om over het muurtje te kijken en in actie te schieten.”

AI als grote gelijkmaker

Orhan Agirdag, professor in de Pedagogische Wetenschappen aan de KU Leuven sprak op Sett over AI in het onderwijs als een kans op verbeterde kwaliteit en kansengelijkheid. “AI is voor mij in de eerste plaats een meerwaarde. Ik geef les en geniet van interactie met mijn studenten, maar een proefexamen opstellen én daar kwalitatieve, persoonlijke feedback op geven is onmogelijk. Daarvoor zet ik generatieve AI in. De controle blijft wel bij mij: ik ben verantwoordelijk voor de kwaliteit van het eindproduct.”

Agirdag erkent wel het risico op een AI-kloof. Als gegoede leerlingen toegang krijgen tot een generatieve AI-tool waarvan de resultaten zoveel beter zijn dan die van een gratis versie van dezelfde tool, komt democratisering in het gedrang. “Maar ook als sommige leerlingen veel beter overweg kunnen met tools dan anderen, creëer je een ongelijkheid”, zegt hij.

“Let wel: we moeten iedere strekking en iedere school vrij laten in het opstellen van zijn leerplannen – die verscheidenheid moeten we blijven toejuichen – maar in de eindtermen moet wel duidelijk worden gekeken naar welke taalmachines beschikbaar moeten worden voor àlle leerlingen en tegen welke prijs. Dat is een uitdaging waarmee het beleid vorig jaar al bezig moest zijn.”

Na de revolutie

De digitale transformatie, met een speciale rol voor AI-toepassingen, stuit vandaag op een beperkt beleidskader. Agirdag verwacht in de nabije toekomst dan wel een plateau, een pauze, waarop de huidige technologie na de revolutie gestaag zal evolueren, maar hij roept niettemin op tot een versnelling bij beleidsmakers.

Bij het Katholiek Onderwijs Vlaanderen klinkt een gelijkaardig geluid: na de EU AI Act moet er een Belgisch kader komen, zodat zij scholen nog beter kunnen ondersteunen. Niet alleen voor leerlingen, maar ook en vooral voor leerkrachten en administratief personeel. AI heeft de kracht om de gekende euvels in het onderwijs uit te vlakken, denk daarbij aan de beruchte planlast, maar daarvoor heerst vandaag een te grote versnippering in digitaliseringsaanpak van scholen onderling.

Om een echte AI-kloof, en een onderwijs op twee snelheden te vermijden, is er dringend nood aan visie.

Sett vindt ook morgen nog plaats in de Mechelse Nekkerhal. Bezoeken is gratis mits registratie.

Nvidia lanceert AI-platform voor gebarentaalonderwijs

Nvidia heeft Signs gelanceerd, een AI-gestuurde webapplicatie die gebruikers helpt om American Sign Language (ASL) te leren. Het platform werd ontwikkeld in samenwerking met de American Society for Deaf Children en het creatieve bureau Hello Monday.

Signs maakt gebruik van een camera om de gebaren van gebruikers te analyseren en AI-gestuurde feedback te geven. Daarnaast biedt het een 3D-avatar met spraakfunctionaliteit om ASL aan te leren. Nvidia stelt dat ASL een van de grootste talen in de Verenigde Staten is, maar ondervertegenwoordigd is in AI-datasets. Daarom heeft het bedrijf een dataset opgebouwd met momenteel 400.000 videoclips van ongeveer 1.000 ASL-woorden. De gebaren in deze dataset worden gevalideerd door ervaren ASL-gebruikers en tolken om nauwkeurigheid te garanderen.

Naast het onderwijzen van gebarentaal biedt Signs ook de mogelijkheid om bij te dragen aan de open-source dataset van Nvidia. Gebruikers kunnen nieuwe woorden tekenen en opnemen, waardoor de database verder wordt uitgebreid. Nvidia plant om deze dataset later dit jaar openbaar te maken.

Toekomstige ontwikkelingen

Op dit moment richt Signs zich op hand- en vingerposities, maar ASL maakt ook gebruik van gezichtsuitdrukkingen om betekenis over te brengen. Nvidia onderzoekt hoe deze elementen in toekomstige versies van het platform kunnen worden geïntegreerd. Daarnaast bekijkt het team hoe regionale dialecten en variaties in gebarentaal kunnen worden weergegeven in Signs.

ASL is een levende taal die continu evolueert en per gemeenschap kan verschillen. Volgens Nvidia kan het gebruik van AI in gebarentaalonderwijs bijdragen aan betere toegankelijkheid en communicatie tussen dove en horende gemeenschappen.

Google breidt Gemini voor Workspace uit naar het Nederlands

Google Cloud maakt Gemini voor Workspace beschikbaar in meer dan 15 nieuwe talen, waaronder Nederlands. Hierdoor kunnen Nederlandstalige gebruikers de AI-functionaliteit in Gmail, Docs, Drive en andere Workspace-apps benutten.

Met de uitbreiding wil Google meer organisaties wereldwijd ondersteunen bij hun dagelijkse werkzaamheden. Gemini helpt gebruikers onder meer met het schrijven van teksten, het zoeken naar informatie en het samenvatten van documenten. De functionaliteit is geïntegreerd in Workspace-apps zoals Gmail, waar het helpt bij het snel vinden van e-mails en het opstellen van antwoorden. In Docs kan Gemini schrijfsuggesties geven, terwijl het in Drive informatie uit verschillende bestanden verzamelt.

Naast de Workspace-integratie ondersteunt de Gemini App nu in totaal 40 talen. Dit maakt het mogelijk om in de voorkeurstaal ideeën te brainstormen of onderzoek te doen. Daarnaast biedt Gemini vertaalopties in Google Meet en Google Chat, waardoor taalbarrières binnen internationale teams verminderd worden. Google Meet ondersteunt nu ondertiteling in 69 talen, terwijl Gemini berichten in Google Chat automatisch kan vertalen.

Toegang en beschikbaarheid

Gebruikers kunnen Gemini activeren via het zijpaneel in Google Workspace-apps zoals Documenten, Spreadsheets, Drive en Gmail. De taalinstellingen van het Google-account bepalen in welke taal Gemini functioneert. Voor sommige functies die enkel in het Engels werken, moet de taal van het account aangepast worden.

De AI-functies zijn beschikbaar zonder extra kosten voor add-ons, en nieuwe gebruikers kunnen een gratis proefperiode van 14 dagen starten. Beeldgeneratie van mensen wordt voorlopig niet ondersteund in de nieuwe talen, en Gemini in het zijpaneel van Google Presentaties blijft voorlopig beperkt tot het Engels. Meer details over de functies en beschikbaarheid zijn te vinden in het Google Help Center.

Google introduceert Schooltijd om afleiding in de klas te verminderen

Google breidt de functies van Family Link uit met Schooltijd voor Android, waarmee ouders de digitale gewoonten van hun kinderen beter kunnen beheren. De functie beperkt meldingen en telefoonfuncties tijdens schooluren.

Google Family Link krijgt een nieuw ontwerp dat ouders meer controle geeft over de schermtijd en digitale gewoonten van hun kinderen. Op het tabblad Schermtijd kunnen ouders eenvoudig tijdslimieten instellen, gebruiksoverzichten bekijken en Schooltijd activeren. Het tabblad Bediening biedt daarnaast opties om privacyinstellingen en contentfilters te beheren.

De vernieuwde Family Link-app maakt het ook eenvoudiger om meerdere kinderprofielen te beheren vanaf één apparaat. Ouders kunnen nu eenvoudig tussen profielen wisselen en geavanceerde instellingen met één tik openen.

Schooltijd en door ouders beheerde contacten

Google introduceerde eerder Schooltijd op de Fitbit ACE LTE en de Samsung Galaxy Watch for Kids. Nu wordt deze functie ook uitgerold naar Android-telefoons en -tablets. Schooltijd helpt afleiding te verminderen door meldingen en bepaalde telefoonfuncties tijdelijk uit te schakelen. Ouders kunnen aangepaste schema’s maken die aansluiten op het schoolrooster en pauzes instellen tijdens bijvoorbeeld lunchmomenten. Ze kunnen ook bepalen welke apps tijdens Schooltijd toegankelijk blijven.

Daarnaast breidt Google de mogelijkheid voor ouders uit om contacten van hun kinderen te beheren. Via Family Link kunnen ouders goedkeuren met wie hun kinderen mogen bellen en berichten uitwisselen. Kinderen kunnen ook verzoeken indienen om nieuwe contacten toe te voegen, die hun ouders eerst moeten goedkeuren. Deze functie wordt de komende maanden breder uitgerold op Android-apparaten.