EU kan meer dan €20 miljoen terugvragen aan Vlaamse scholen na fouten bij laptop‑aankopen
De Europese Commissie overweegt om meer dan €20 miljoen aan Europese subsidies terug te vorderen van Vlaamse scholen vanwege fouten in duizenden aankopen van laptops en IT‑apparatuur. Dat blijkt uit een audit naar het digitale onderwijsproject Digisprong en de naleving van openbare aanbestedingsregels.
Wat is er aan de hand?
In een audit, uitgevoerd door het Agentschap voor Onderwijsdiensten in opdracht van de Europese Commissie, werd vastgesteld dat openbare aanbestedingsregels niet correct zijn nageleefd bij een aanzienlijk aantal aankopen van laptops en tablets. Het ging om duizenden facturen van aankopen die Vlaamse scholen deden tussen 2021 en midden 2025. Volgens de bevindingen werd bij ongeveer één op de zeven gecontroleerde facturen de wetgeving niet goed toegepast.
Het resultaat: de Europese Commissie kan besluiten om een deel van de subsidies terug te vorderen (meer dan €20 miljoen) omdat de uitgaven niet volgens de regels zijn verlopen.
Digisprong: een groot digitaal onderwijsproject
Het ging om aankopen binnen het programma Digisprong, een ambitieus project dat sinds de coronapandemie trachtte om digitale middelen zoals laptops en tablets voor leerlingen breder beschikbaar te maken. Digisprong werd opgezet door voormalig Vlaams minister van Onderwijs Ben Weyts en grotendeels gefinancierd met Europees relancegeld (Recovery and Resilience Facility).
Het doel was om digitale leeromgevingen te versterken en leerlingen vanaf het vijfde leerjaar toegang te geven tot hun eigen device, een initiatief dat duizenden scholen en leerlingen moest ondersteunen in hun digitale schoolwerk.
Maar wat ging er fout?
De Commissie vermoedt dat bij heel wat aankopen de regels voor openbare aanbestedingen zijn geschonden. Sommige scholen zouden buiten de bestaande raamcontracten om hebben besteld, of niet de juiste procedures hebben gevolgd om te garanderen dat er een eerlijke, transparante selectie van leveranciers was.
Een concreet voorbeeld is dat sommige katholieke scholen aankopen deden buiten het raamcontract dat was gesloten met ICT‑leverancier Signpost, een bedrijf dat in 2023 een groot contract ter waarde van €220 miljoen afsloot om 450.000 laptops te leveren.
Wat betekent dit financieel voor scholen?
Tot nu toe zijn nog niet alle facturen onderzocht, alleen die van vóór maart 2023 zijn beoordeeld, wat betekent dat het bedrag dat mogelijk teruggevorderd kan worden, nog kan stijgen.
De huidige Vlaamse minister van Onderwijs, Zuhal Demir, benadrukt dat scholen niet zelf de rekening moeten betalen. Ze heeft daarom tot €20 miljoen uit het onderwijsbudget gereserveerd om eventuele terugbetalingen op te vangen, zodat scholen zelf niet in financiële problemen komen als Brussel beslist om subsidies terug te vorderen.
Politieke en onderwijsimpact
De mogelijke terugvordering heeft geleid tot discussie in het Vlaamse parlement. Schoolbesturen en onderwijsorganisaties waarschuwen dat onzekerheid over de financiering het organiseren van volgend schooljaar bemoeilijkt. Daarnaast vrezen sommige scholen en ouders dat mocht de overheid niet bijspringen de kosten uiteindelijk bij de gezinnen terecht kunnen komen, wat sociale ongelijkheid zou versterken.
Demir heeft gezegd dat een grondige evaluatie van Digisprong momenteel loopt en dat er tegen de paasvakantie een visie op digitalisering in het onderwijs gepresenteerd zal worden die verder rekening houdt met pedagogische meerwaarde, budgettaire efficiëntie én juridische correctheid.