Vlaanderen ziet af van socialemediaverbod voor jongeren onder 16

Geen socialemediaverbod onder 16 in Vlaanderen

Het debat over sociale media en jongeren sleept al geruime tijd aan. Jongeren komen steeds vaker in contact met schadelijke inhoud, desinformatie, verslavende algoritmes en onveilige interacties. Toch kiest Vlaanderen ervoor om de huidige minimumleeftijd van 13 jaar te behouden.

Coalitiepartners Vooruit en CD&V pleitten voor een hogere leeftijdsgrens van 15 of 16 jaar, geïnspireerd door recente maatregelen in Australië. De partij N-VA verzette zich tegen een algemeen verbod en kreeg daarbij steun van de Hoge Gezondheidsraad, die waarschuwde voor ongewenste neveneffecten.

Waarom Vlaanderen geen totaalverbod invoert

Volgens Van Achter werkt een verbod averechts. Jongeren zouden sociale media niet verlaten, maar uitwijken naar minder gereguleerde platforms, zoals gamingomgevingen of chatapps. Ook leeftijdsverificatie roept vragen op rond privacy en kan een vals gevoel van veiligheid creëren.

Daarnaast benadrukt de minister dat sociale media voor veel jongeren ook positieve functies hebben, zoals informatie, zelfexpressie en sociale ondersteuning. Een totaalverbod zou deze aspecten volledig negeren.

Meer verantwoordelijkheid voor socialemediabedrijven

In plaats van een verbod legt Vlaanderen de nadruk op de verantwoordelijkheid van platformen zelf. Het actieplan vraagt om:

• strengere controle op de minimumleeftijd van 13 jaar
• het afschaffen van verslavende functies zoals oneindig scrollen
• een verbod op gepersonaliseerde reclame voor minderjarigen

Bedrijven die structureel weigeren om jongeren te beschermen, riskeren zware sancties. In extreme gevallen kan Vlaanderen eisen dat platforms tijdelijk offline worden gehaald, vergelijkbaar met onveilige producten die uit de handel worden genomen.

Europese aanpak en strijd tegen desinformatie

Van Achter verwijst naar het optreden van de Europese Commissie tegen onder meer TikTok Lite als bewijs dat handhaving mogelijk is. Ook desinformatie krijgt extra aandacht. Volgens de minister verdienen grote platforms zoals Meta aanzienlijk aan misleidende advertenties.

Wat offline illegaal is, mag online niet worden getolereerd. Die visie sluit aan bij de Europese Digital Services Act, die sociale mediabedrijven verplicht om gebruikers beter te beschermen.

Mediawijsheid als basisvaardigheid

Naast regelgeving zet Vlaanderen sterk in op mediawijsheid. Het actieplan wil dat elke Vlaming leert omgaan met desinformatie, deepfakes en AI-gestuurde manipulatie. Die vaardigheden moeten jongeren én volwassenen weerbaarder maken in een digitale samenleving.